Akademia WIEM

Ludzie, których cenimy, kochamy, z którymi się przyjaźnimy, ludzie sukcesu, LUDZIE.

Einstein Albert

Ks. prof. dr habilitowany Włodzimierz Sedlak

Człowiek (łac. Homo) – rodzaj ssaków naczelnych z rodziny człowiekowatych (Hominidae).

Współcześnie występuje tylko jeden gatunek z tego rodzaju: człowiek rozumny (Homo sapiens).

Jeśli uzna się neandertalczyka (Homo sapiens neanderthalensis syn. H. neanderthalensis) za podgatunek człowieka rozumnego to obecnie występującą populację ludzi zalicza się do podgatunku człowiek współczesny (Homo sapiens sapiens). W 2003 roku na indonezyjskiej wyspie Flores odnaleziono kości nieznanego dotąd gatunku człowieka kopalnego, którego nazwano Homo floresiensis^[1].

Cechy

Jedną z cech odróżniających niektórych ludzi z tego rodzaju od innych zwierząt jest wrodzona zdolność do opanowania umiejętności przekazywania informacji za pomocą artykułowanych dźwięków i pisma, emocji i potrzeb wyższych również za pomocą muzyki instrumentalnej, śpiewu, tańca. Człowiek jest jedynym rodzajem na Ziemi, który dzięki przekazowi informacji pozagenetycznej wytworzył kulturę, a poprzez nią sztuczne środowisko, w którym żyje. Jest gatunkiem, który w najbardziej zaawansowany sposób potrafi zmieniać środowisko życia dla własnych potrzeb (antropopresja). Według współczesnej antropologii głównym czynnikiem pozwalającym człowiekowi na tworzenie świata kultury była i jest, o wiele bardziej niż u innych gatunków pofałdowana, kora mózgowa.

U osobników rodzaju Homo występuje (jak u większości ssaków) dymorfizm płciowy, przejawiający się m.in. tym, iż samce mają statystycznie większą masę ciała oraz wzrost od samic. U ludzi występują relacje zarówno monogamiczne jak i poligamiczne (tak poligynicznej jak i poliandrycznej). Na kształt tych relacji wpływa lokalna kultura społeczna. Współcześnie przeważają relacje monogamiczne, mniej liczne są relacje poligyniczne, najmniej liczne – poliandryczne.

Do szczególnych^{[potrzebne źródło]} cech anatomicznych (występują u innych zwierząt) ludzi należy postawa wyprostowana i ograniczone owłosienie ciała, a także czerwień wargowa, jak i niezdolność utrzymania jednostajnej temperatury ciała poprzez utlenienie krwi.

Systematyka

Systematyka rodzaju Homo jest dotąd nie ustalona, wiadomo jedynie, że w przeszłości występowało kilka gatunków, jednak co do ich ilości i stopnia ich pokrewieństwa nadal trwają spory.

Literatura fantastycznonaukowa

W twórczości science fiction rasa ludzka opisywana jest jako jedyna istniejąca we Wszechświecie (Asimov, Dick, Resnick, McMaster Bujold) lub jako jedna z kilku, czy wielu istniejących (Haldeman, Cherrych, Brin, Scott Card, Star Trek).

W pierwszym przypadku dochodzi czasem do zróżnicowania fizycznego mieszkańców mieszkających na rożnych planetach (Le Guin - cykl Ekumena, Herbert). Cywilizacja ludzka przedstawiana jest zwykle jako bardzo wysoko rozwinięta technologicznie, zamieszkująca duże obszary wszechświata, podejmująca olbrzymie wyzwania (terraformowanie - Robinson, podróże międzygwiezdne - Aldiss), czasem ludzie zamieszkują wręcz latające planety (Blish). Niekiedy ludzkość osiąga taki stopień rozwoju, że przeżywa z tego powodu kryzys (cykl Fundacja) lub też podnosi się po wyniszczających wojnach (Miller).

W świecie, gdzie ludzie współegzystują z innymi rasami zwykle uczą się dopiero stawiać pierwsze kroki w kosmosie (Star Trek, Brin). Autorzy starają się jednak w tym przypadku uwypuklić zalety człowieka, których nie mają inne rasy, a które dają mu przewagę mimo zacofania technologicznego. Zwykle stawia się na innowacyjność, ekspansywność (Star Trek, opowiadania Gambit pionka Timothy Zahna, Turniej Frederica Browna). Częstym motywem jest wojna międzyplanetarna (Haldeman, Scott Card).

Oddzielna gałąź literatury to inner space, przedstawiająca wnętrze człowieka postawionego w obliczu rozwoju technologicznego (Ballard).